උර් නම්මුගේ නීති සංග්‍රහය

ශ්‍රී ලංකාවේ අපි ඉස්සරට වඩා දැන් ඉතිහාසය, පුරා විද්‍යාව ගැන උනන්දුයි. විශේෂයෙන්ම රාවණ ගැන කතිකාවත, බුදුරජාණන්වහන්සේ ඉපැදුනේ ලංකාවේ ය කියන මාතෘකාව ඒ උනන්දුව පෝෂණය කරන්න එක පැත්තකින් හේතු වෙලා තියෙනවා. තව ඔය සීගිරිය ගැන තියෙන විවිධ මතවාද එහෙමත් ඒකට හේතුවක්. මේ මොන හේතු නිසාවෙන් හරි ඉතිහාසය ගැන දැන් ලාංකිකයෝ වෙනදට වඩා උනන්දුයි කියලා පේනවා. ඒ උනන්දුවට අපේ මේ පුරා විද්‍යා සමාජ මාධ්‍ය සමූහයත් එක හේතුවක් බව අවිවාදයෙන් පිළිගන්න ඕනා. මේ හැඳින්වීම එක්ක අද මම කථා කරන්න හිතුවෙ උර් නම්මු කියන රජු විසින් හැදූ බවට පිළිගන්න නීති සංග්‍රහය ගැන.

වර්තමාන ලෝකය විසින් පිළිගන්න පැරණි ශිෂ්ඨාචාර කීපයක් ම තියෙනවා. ඒ අතරින් සුමේරියානු ශිෂ්ඨාචාරයට හම්බ වෙන්නෙ ප්‍රමුඛස්ථානයක්. මේ ශිෂ්ඨාචාරයට අයත් පුරා විද්‍යාත්මක සොයා ගැනීම් තවමත් සිදු වෙමින් පවතිනවා. දැන් ඔය ලංකාවේ ඉන්න සමහරු කියනවා සුද්දො ඇවිත් අපේ ඉතිහාසය වෙනස් කරලා කියලා. මේ සොයා ගැනීම් කරන්නෙත් ඒ සුද්දොම තමයි. මට හිතා ගන්න බෑ අපේ ඒවා වෙනස් කරලා මේවාට එහෙම නොකරන්නෙ ඇයි කියලා. මොකද සුමේරියාව කියන්නේ යුරෝපය නෙමෙයිනේ. 

උර් නම්මුගේ ප්‍රසිද්ධ ස්ථම්බය - ඡායාරූප අන්තර්ජාලයෙනි.

අපි මේ කථා කරන උර් නම්මු හිටියා කියන්නේ ක්‍රි.පූ.2047 – 2030 අතර කාලයේ. බුදුරජාණන්වහන්සේ ඉපැදෙන්න අවුරුදු 1000 කටත් කලින්. රාජාවලියෙ තියෙන කාල රාමු හැටියට රාවණගේ කාලයේ වගේ. නමුත් උර් නම්මුගේ පැවැත්ම පුරා විද්‍යාත්මකව තහවුරු කරනවා. මේ රාජ්‍ය කාලය හැඳින්වෙන්නෙ සුමේරියාවේ පුනරුද යුගය කියලා. උර් නම්මු ඇති කරන රාජ්‍ය කාලය තවදුරටත් හැඳින්වෙනවා සුමේරියාවේ තුන්වන උර් පාලන කාලය කියලත්. 

 

උර් නම්මු - ඡායාරූප අන්තර්ජාලයෙනි.

ක්‍රි.පූ. 2334-2279 කාලයේ මෙසපොතේමියාව පාලනය කරන්නේ ආකේඩියානු (Akkadian) රාජ්‍ය වංශිකයො. අක්කඩ්හි සර්ගොන් ආරම්භ කල ආකේඩියානු පාලනය. ඒ කාලයේ වර්තමාන ඉරානයේ ඉන්නෙ ගුටියානුවො (Gutians). ඔවුන් නිතරම මේ පාලනයත් එක්ක ආරවුල් කර ගත්තා. ක්‍රි.පූ. 2083 දි විතර ගුටියානුවො ආකේඩියානු පාලනය තමුන්ගේ අතට අර ගන්නවා. ඔවුන් කියන්නේ ඔවුන් තමයි සර්ගොන්ගේ උරුමකාරයො කියලා. සර්ගොන් පාලනය අවුරුදු සිය ගණනක් රාජ්‍ය පාලනය කරන් ගියත් රට වැසියන්ව නිසි ආකාරයෙන් බලාගන්න සමත් වෙන්නෙ නෑ. මේකෙ ප්‍රතිඵලය විදියට මේ රාජ්‍ය කාලය තුළ නොයෙක් විප්ලව, කැරැලි සිද්ධ වෙනවා. ඒ කැරැලි උදව් කරගෙන තමයි ගුටියන්ස්ලා රාජ්‍ය අල්ල ගන්නෙ. ඕනාම රටක් ඇතුලෙ අරගල වෙද්දි පාලනය බිඳ වැටීම සාමාන්‍ය දෙයක්.

ක්‍රි.පූ. 2055-2047 අතර කාලයේ උරුක් ප්‍රදේශයෙන් බිහිවෙන උටු හෙගල් ගුටියන් පාලනයට විරුද්ධව සටන් අරඹනවා. මොහු ඒ සටනකින් ජයග්‍රහණය කරලා ඉන්න අතර තුරේ බන්ට් එකක් හදද්දි වතුරට වැටිලා ගිලිලා මැරෙනවා. ඊට පස්සෙ උරු දේශයේ පාලනය හෙගල්ගේ බෑණා වෙච්චි උරු නම්මුට පැවරෙනවා. මෙහමෙයි උරු නම්මු රාජ්‍ය පාලනයට එන්නෙ. ඒ වගේම තුන්වන උර් පාලන කාලය ඇරඹෙන්නෙ.

උර් නම්මු රාජ්‍යයේ පිහිටුවීමට අදාළ ඵලකය - ඡායාරූප අන්තර්ජාලයෙනි.

 

උර් නම්මු ආපසු ගුටියන්ස්ලා එක්ක සටන් පටන් ගන්නවා. ඒ සටන් වලින් ගුටියන් පාලනයෙ තිබුන ප්‍රධාන නගර කීපයක් ම ඔහුගේ පාලනයට යටත් කර ගන්න සමත් වූ බවයි ඉතිහාසය කියන්නෙ. ගුටියානු පාලන කාලය තුළ රාජ්‍යයේ සංවර්ධනයක් වුන බවක් සඳහන් වෙන්නෙ නෑ. ඉතින් නම්මුට සිද්ධ වෙනවා ඒ ගැන හිතලා වැඩ කරන්න. ඔහු විසින් සංවර්ධන ප්‍රතිපත්ති ඉදිරිපත් කරලා ඒ අනුව රට පාලනය කරනවා.

ඔබ දැනටමත් දන්නවා ඇති ඕනම රටක නීතියේ පාලනය යටපත් වුනාම ඒ රට කඩා වැටෙනවා. හරි හමන් නීති රාමුවක් නැතිව රටක් සංවර්ධනය කරන්න අපහසුයි. ඒ වගේම තමයි රටක තියෙන ආගමික විශ්වාස නැත්නම් ආගමට තියෙන තැන. මේකත් රටක් සංවර්ධනය කරන්න, හොඳින් පානය කරන්න වැදගත් කරුණක්. මේකත් නම්මු හඳුනා ගත් බව පැහැදිලියි. ඉතින් උර් නම්මු නීත සංග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කරනවා රට වැසියන්ට පිළිපදින්න. මේ තුළ උර් නම්මු මිනිස්සුන්ට ඒත්තු ගන්වනවා රජු කියන්නේ පාලකයා පමණක් බවත්, නීතිය නිර්මාණය කරන්නා පමණක් බවත්, කවුරුන් හරි ඒ නීති කඩනවා කියන්නේ ඒ කෙනා දේව කැමැත්තට එරෙහිව විප්ලව කරන්නෙක් බවත්.

දැන් මේ උර් නම්මුගේ නීති සංග්‍රහය ලෝකෙ ප්‍රථම නීති සංග්‍රහය කියලා පිළිගත්තට මීට කලිනුත් මේ වගේ නීති සංග්‍රහයන් තිබිලා තියෙනවා. ක්‍රි.පූ.24 වන සියවසට අයත් මෙසපොතේමියාවේ උරුකගිනා නීති සංග්‍රහය තමයි පැරණිම නීති සංග්‍රහය කියලා කියන්නේ. හැබැයි මේකෙ කොටසක්වත් අද අපිට හොයා ගන්න නෑ.  මේ නීති සංග්‍රහය ගැන සඳහන් කරපු පසු කාලන සටහන් තමයි හම්බ වෙන්නෙ. උරු නම්මුගේ නීති සංග්‍රහයෙ  කොටස් අපිට දකින්න පුළුවන්. කියවන්න පුළුවන්. ඒ නිසයි ඒ නීති සංග්‍රහයට අද පැරණිම නීති සංග්‍රහය කියන විරුදාවලිය ලැබෙන්නෙ. ආරක්ෂිතවම තියෙන පැරණිම නීති සංග්‍රහය තමයි හමුරාබිගේ නීති සංග්‍රහය.

උර් නම්මු හදන මේ නීති සංග්‍රහය ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වුන ශුල්ගිගෙ කාලයේ දී රාජ්‍ය පුරාම ප්‍රචලිත වෙලා තියෙනවා. සමහරු මේ නීති සංග්‍රහය ශුල්ගිගෙ නිර්මාණයක් කියලා කියන්නත් ඒක හේතුවක්.  මේ තියෙන්නෙ දැනට දකින්න පුළුවන් උර් නම්මුගේ නීති සංග්‍රහය. 

ඡායාරූපය අන්තර්ජාලයෙනි.

 

ගග්ගරා රැජිනගේ වැව ලෝකයේ වාර්තාවන පැරණිම වැව ද?

ගග්ගරා රැජිනගේ වැව ලෝකයේ වාර්තාවන පැරණිම වැව ද?

ජල සම්පාදනය ශ්‍රී ලංකාවට පමණක් අයිති නොවන ලෝකය පුරාම පැවැති ක්‍රමවේදයකි. කෘෂිකර්මාන්තය පවත්වාගෙන යාම සඳහා ජල සම්පාදනය අත්‍යවශ්‍ය විය. ලංකාවේ දී පණ්ඩුකාභය රජු ආශ්‍රයෙන් පළමු වන වැව වාර්තා වේ. අදටත් ඒ වැවේ වතුර අපේ ප්‍රයෝජනයට ගත හැක. කෙසේවෙතත් මේ වැව ලෝකයේ පැරණිම වැව ද?

බුදුරජාණන්වහන්සේ පණ්ඩුකාභයට පෙර ජීවත් වූවෙකි. සාමාන්‍යයෙන් පණ්ඩුකාභයට වසර 100 - 200 කට පමණ පෙර බුදුරජාණන්වහන්සේ ජීවත් ව තිබේ. බුද්ධ කාලයේ දී චම්පා නුවර ජනප්‍රිය නගරයක් ව තිබිණි. චම්පා නම ගොඩ නැගී ඇත්තේ ඒ ප්‍රදේශයේ තිබූ චම්පක නම් මල්ගස් නිසා බව කියයි. ලංකාවේත් මේ ‘චම්පක‘ නම ඇත්තෝ අදත් වෙති. චම්පක මලින් ප්‍රසන්න සුවඳක් හමයි. අදටත් බුදුන් පුදට චම්පක මල් පූජා කිරීමට මා ද ඇතුළු බොහෝ දෙනා ප්‍රිය ය. බුදුරජාණන්වහන්සේ චම්පා නුවරට වැඩි ගමන් විස්තර ගැන ත්‍රිපිටකයේ එතරම් සඳහන් නොවුනත් චම්පා නුවර සිට දේශනා කළ සූත්‍ර කීපයක් ම ත්‍රිපිටකයේ වාර්තා වී තිබේ. එයින් එක් සූත්‍රයක් මේ ලිපියේ අවසානයේ උපුටා දක්වන්නේ ඔබගේ දැන ගැනීමට ය.

බුදුරජාණන්වහන්සේ, අද උතුරු ඉන්දියාවේ පිහිටා ඇති චම්පා නුවරට වැඩි අවස්ථාවලදී බොහෝ විට වාසය කිරීමට තෝරා ගෙන තිබුනේ ‘ගග්ගරා‘ වැව් (පොකුණු) බැම්මයි. එවකට එහි නෙළුම් මල් දහස් ගණනින් පිපී, සුවඳවත්ව තිබූ බව කියැ වේ. එසේම අවට තිබූ චම්පක ගස්වල පිරී තිබූ චම්පක මල් සුවඳ ද පැතිරී තිබී තිබේ. එවැනි සෞන්දර්යාත්මක ස්ථානයක කාලය ගෙවීමට ප්‍රිය නොවන්නේ කවුරුන් ද?

මේ ගග්ගරා වැව, එනමින් ම වූ රැජිනක් විසින් කරවූ බව සඳහන් ය. ඇගේ නම, වැවට ද ලැබී තිබේ. ගග්ගරා වැව් බැම්මේ වැඩ වසමින් දහස් ගණන් භික්ෂු, උපාසක ගණයාට බුදුරජාණන්වහන්සේ ධර්ම දේශනා කර ඇත. අද මේ ස්ථානය ජනප්‍රිය ව ඇත්තේ Sarovana Talarb ලෙසිනි. 1900 දී පමණ ප්‍රතිශංස්කරණය කිරීමේ දී බුදුරජාණන්වහන්සේට අදාළ පුරාවස්තුන් හමුව ඇති බව කියතත් මේ වන විට ඊට සිදු ව ඇත්තේ කුමක් දැයි සොයා ගැනීමට නොහැකි වී තිබේ.

මේ වැව, බුද්ධ කාලයට දිව යන වැවකි. අදටත් පවතී. පහතින් උපුටා දක්වන සූත්‍රයේදී ‘පොකුණ‘ ලෙසින් භාවිතා වී ඇති ආකාරය ඔබට දැකිය හැක. නමුත් එය පොකුණක් නොවේ. ඒ බව අද එහි ගිය විට ඔබට ම දැක ගත හැක. සමහරක්විට අභය වැවටත් වඩා විශාල විය හැක. එදා මේ වැව මිනිසුන් විසින් හදා ඇත්තේ ප්‍රයෝජනය සඳහා ය. මෙනිසාවෙනි මා කීවේ ජල සම්පාදනය ශ්‍රී ලංකාවට පමණක් අයිති නොවන ලෝකය පුරාම පැවැති ක්‍රමවේදයක් බව. අනෙක් අතට එය පණ්ඩුකාභය රජුගේ වැවට වඩා පැරණි ය.

සූත්‍ර විස්තරය - අංගුත්තර නිකායේ සත්තක නිපාතයේ මහායඤ්ඤ වග්ගයේ ඇතුළත්  වම්පෙය්‍යක දානානිසංස සූත්‍රය.

“එක් සමයෙක්හි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ චම්පා නගරය සමිපයෙහිවු ගර්‍ගරා පොකුණු තෙර වැඩ වසණ සේක. එකල්හි බොහෝ චම්පා නගර වැසි උපාසකවරු ආයුෂ්මත් ශාරීපුත්‍ර ස්ථවිරයන් වහන්සේ යම් තැනෙක්හිද, එතැන්හි පැමිණියහ. පැමිණ ආයුෂ්මත් ශාරීපුත්‍ර ස්ථවිරයන් වහන්සේ වැඳ එකත්පසෙක සිටියහ. එකත්පසෙක සිටියාවූ චම්පා නගර වැසි උපාසකවරු ආයුෂ්මත් ශාරීපුත්‍ර ස්ථවිරයන් වහන්සේට මෙය සැළ කළහ.

“ස්වාමිනි, ශාරීපුත්‍රයන් වහන්ස, අපි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ හමුවෙන් දැහැමි කථාවක් අසා බොහෝ කල් වෙමු. ස්වාමිනි, අපි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සමිපයෙහි දැහැමි කථාවක් අසමු නම් ඉතා යහපති.”

“එසේ නම් ඇවැත්නි, පැමිණ සිටි උපෝසථ දිනයෙහි පැමිනෙනු මැනවි. භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සමිපයෙන් දැහැමි කථාවක් ඇසීම ඉතා යහපති.”

“එසේය ස්වාමිනි,” යි ඒ චම්පා නගර වැසි උපාසකවරු ආයුෂ්මත් ශාරීපුත්‍ර ස්ථවිරයන් වහන්සේට පිළිතුරු දී, අසුන්වලින් නැගිට, උන්වහන්සේට වැඳ, පැදකුණු කොට ගියහ.

“ඉක්බිති ඒ චම්පා නගර වැසි උපාසකවරු පැමිණ සිටි උපෝසථ දිනයෙහි ආයුෂ්මත් ශාරීපුත්‍ර ස්ථවිරයන් වහන්සේ යම් තැනෙක්හිද, එතැන්හි පැමිණියහ. පැමිණ, ආයුෂ්මත් ශාරීපුත්‍ර ස්ථවිරයන් වහන්සේ වැඳ එකත්පසෙක සිටියාහ. ඉක්බිති ආයුෂ්මත් ශාරීපුත්‍ර ස්ථවිරයන් වහන්සේ ඒ චම්පා නගර වැසි උපාසකවරුන් සමග භාග්‍යවතුන් වහන්සේ යම් තැනෙකද, එතැන්හි පැමිණියහ. පැමිණ, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වැඳ, එකත්පසෙක හුන්හ. එකත්පසෙක සිටියාවූ ශාරීපුත්‍ර ස්ථවිරයන් වහන්සේ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට මෙය සැළකළහ.

“ස්වාමිනි, මේ ලෝකයෙහි ඇතැමකුට එබඳුවූ දානයක් දෙන ලද්දේ මහත් ඵල නොවුයේ වන්නේද, මහානිශංස නොවූයේ වන්නේද, ස්වාමිනි, මේ ලෝකයෙහි ඇතැමකුට එබඳුවූ දානයක් දෙන ලද්දේ මහත්ඵල වූයේ වන්නේද, මහානිශංස වූයේ වන්නේද?”

“ශාරීපුත්‍රය, මේ ලෝකයෙහි ඇතැමකුට එබඳුවු දානයක් දෙන ලද්දේ මහත්ඵල නොවූයේ, මහානිශංස නොවූයේ වන්නේය. ශාරීපුත්‍රය, මේ ලෝකයෙහි ඇතැමකුට එබඳුවු දානයක් දෙන ලද්දේ මහත්ඵල වූයේ, මහානිශංස වූයේ වන්නේය.” “ස්වාමිනි, මේ ලෝකයෙහි ඇතැමකුට එබඳුවු දානයක් දෙන ලද්දේ මහත්ඵල නොවූයේ, මහානිශංස නොවූයේ ස්වාමීනි, එයට හේතු කවරේද? එයට ප්‍රත්‍යය කවරේද? ස්වාමිනි, මේ ලෝකයෙහි ඇතැමකුට එබඳුවු දානයක් දෙන ලද්දේ මහත්ඵල වූයේ, මහානිශංස වූයේ ස්වාමීනි, එයට හේතු කවරේද? එයට ප්‍රත්‍යය කවරේද?”

“ශාරීපුත්‍රය, මේ ලෝකයෙහි ඇතැමෙක් බලාපොරොත්තු සහිතව දන් දෙයි. ඇලුනු සිතැතිව දන්දෙයි. රැස්කිරීම් සිතැතිව දන් දෙයි. මෙය පරලොවදී අනුභව කරන්නෙමියි දන් දෙයි. හෙතෙම ආහාර, පාන, වස්ත්‍ර, යාන, මල්-සුවඳ-විලවුන්, නිදන දේ, ගෘහ පහන් යන මෙයින් ඒ දානය දෙයි. ශාරීපුත්‍රය, මේ ලෝකයෙහි ඇතැමෙක් මෙබඳුවු දන් දෙන්නේය. එය කුමකැයි සිතන්නෙහිද?” “එසේය ස්වාමිනි.”

“ශාරීපුත්‍රය, එහි යමෙක් බලාපොරොත්තු ඇතිව දන් දෙයි. ඇළුනු සිතැතිව දන් දෙයි. රැස් කිරීම් සිතැතිව දන් දෙයි. මෙය පරලොවදී අනුභව කරන්නෙමියි දන් දෙයි. හෙතෙම ඒ දානය දි, ශරීරයාගේ බිඳීමෙන් මරණින් මතු චාතුර්මහාරාජික දෙවියන් අතර උපදියි. හෙතෙම ඒ කර්‍මය, ඒ ඎද්ධිය, ඒ යශස, ඒ අධිපති භාවය ගෙවා මෙලොවට එන සුළුවූයේ වෙයි.

“ශාරීපුත්‍රය, මේ ලෝකයෙහි ඇතැමෙක් බලාපොරොත්තු සහිතව දන් නොම දෙයි. ඇළුනු සිතැතිව දන් නොම දෙයි. රැස් කිරීම් සිතැතිව දන් නොම දෙයි. මෙය පරලොවදී අනුභව කරන්නෙමියි දන් නොම දෙයි. එසේ නමුදු දානය යහපත්යයි දන් දෙයි. නැවතද වනාහි පිය, මුතු, මි මුතුන් විසින් පෙර දෙන ලද්දේය. පෙර කරණ ලද්දේය. කුල වංශය පුරාණ දේ අත් හරින්ට නුසුදුසු වෙමියි දන් දෙයි. පිය, මි මුතුන් විසින් පෙර දෙන ලද්දේ නොවේ. කරණ ලද්දේ නොවේ. කුල වංශය අත් හරින්ට නුසුදුස්සෙමියි දන් දෙයි.

“නැවතද වනාහි ‘මම පිසමි. මොවුහු නොපිසිත්. පිසන්නා නොපිසන්නට නොදීම නුසුදුසුය’ යි (සිතා) දන් දෙයි. “මම ද නොපිසමි. මොවුහුද නොපිසිත්. පිසන්නා නොපිසන්නන්ට නොදීම නුසුදුසුය’ යි දන් දෙයි. නැවතද වනාහි යම්සේ ඔවුන්ගේ පෙර ඎෂීන්ගේ මහා යාගයෝ වූහ. ඒ කෙසේද? අට්ටක, වාමක, වාමදේව, වෙස්සාමිත්ත, යමතග්ගී, අංගීරස, භාරවාජ, වාසෙට්ඨ, කස්සප යන මොවුන්ගේය. මෙසේ මාගේ මේ දාන සංවිභාගය වන්නේයයි දන් දෙයි. යම් සේ ඔවුන්ගේ පෙර ඎෂීන්ගේ මහා යාගයෝ නොවූහ. ඒ කෙසේද? නැවතද වනාහි යම්සේ ඔවුන්ගේ පෙර ඎෂීන්ගේ මහා යාගයෝ වූහ. ඒ කෙසේද? අට්ටක, වාමක, වාමදේව, වෙස්සාමිත්ත, යමතග්ගී, අංගීරස, භාරවාජ, වාසෙට්ඨ, කස්සප යන මොවුන්ගේය. නැවතද වනාහි මාගේ මේ දානය දෙනුයේ සිත පහදියි. සතුටුවීමෙන් සොම්නස උපදියයි දන් දෙයි. මේ දානය දීමෙන් සිත නොපහදියි. නොසතුටු වීමෙන් සොම්නස උපදීයයි දන් දෙයි.

“නැවතද චිත්තාලංකාරය පිණිස සිතට වුවමනා දේ පිණිස යයි දන් දෙයි. හෙතෙම පැවිද්දෙකුට හෝ බ්‍රාහ්මණයෙකුට හෝ ආහාර පාන, වස්ත්‍ර, යාන, මල් සුවඳ විලවුන්, නිදන දේ, ගෘහ, පහන් යන මෙයින් ඒ දානය දෙයි. ශාරීපුත්‍රය, මේ ලෝකයෙහි ඇතැමෙක් මෙබඳුවූ දන් දෙන්නේය. එය කුමකැයි සිතන්නෙහිද?”

“එසේය, ස්වාමිනි. යම් ඒ කෙනෙක් බලාපොරොත්තු නැතිව දන් දෙයි. ඇළුන සිත් නැතිව දන් දෙයි. රැස්කිරීම් සිත් නැතිව දන් දෙයි. මෙය පරලොවදී අනුභව නොකරන්නෙමියි දන් දෙයි. දානය යහපත් නොවෙතැයි දන් දෙයි. පිය මි මුතුන් විසින් නොම දෙන ලද්දේය. නොම කරණ ලද්දේය. පුරාණ කුල වංශය අත් හරින්ට නොහැක්කෙමියි දන් දෙයි. මම නොපිසමි. මොවුහු නොපිසිත්. පිසන්නා නොපිසන්නන්ට නොදෙන්ට නුසුදුසුය’ යි දන් දෙයි. යම් සේ වුන්ගේ පූර්‍ව ඎෂීන්ගේ මහා යාගයෝ නොවූහ. ඒ කෙසේද, අට්ටක, වාමක, වාමදේව, වෙස්සාමිත්ත, යමතග්ගී, අංගීරස, භාරවාජ, වාසෙට්ඨ, කස්සප, භගු යන මොවුන්ගේයි. මෙසේ මේ දානය මේ දාන සංවිභාගය වන්නේයයි දන් දෙයි. ‘මාගේ මේ දානය දෙන්නේ සිත නොපහදියි. සිත සතුටු නොවූයේ සොම්නස නොඋපදිය’ යි දන් දෙයි. එසේ නමුදු සිතේ අලංකාරය පිණිස, සිතට වුවමනා දේ පිණිස, දන් දෙයි. හෙතෙම ඒ දානය දී ශරීරයාගේ බිඳීමෙන් මරණින් මතු බ්‍රහ්ම කායික දෙවියන් සමග උපදියි. හෙතෙම ඒ කර්‍මය ගෙවා ඒ ඎද්‍ධිය, ඒ යසස, ඒ ආධිපත්‍යය ගෙවා මෙලොවට නොඑනසුළු වූයේ අනාගාමී වෙයි.

“ශාරීපුත්‍රය, මේ ලෝකයෙහි ඇතැම් කෙනෙකුට එබඳු දෙන ලද දන් මහත්ඵල නොවූයේ වේද, මහානිශංස නොවූයේ වේද, මේ එයට හේතුවයි. මේ එයට ප්‍රත්‍යයයි. ශාරීපුත්‍රය, මේ ලෝකයෙහි ඇතැම් කෙනෙකුට එබඳු දෙන ලද දන් මහත්ඵල වූයේද, මහානිශංස වූයේද, මේ එයට හේතුවයි. මේ එයට ප්‍රත්‍යයයි.

 

* ඡායාරූපය අන්තර්ජාලයෙනි.